„Witaj majowa jutrzenko…”

„Witaj majowa jutrzenko…” (obchody 228 rocznicy uchwalenia Konstytucji 3 Maja w województwie lubelskim)
3 maja b. r. minęła 228 rocznica uchwalenia przez Sejm Czteroletni (Wielki) Ustawy Rządowej czyli słynnej Konstytucji 3 Maja. Był to doniosły akt (drugi na świecie a pierwszy w Polsce i w Europie) porządkujący ład ustrojowy i prawny w Rzeczypospolitej Obojga Narodów czyli państwie polsko-litewskim w XVIII wieku. Na mocy Konstytucji przeprowadzono szereg reform mających na celu wzmocnienie państwa zagrożonego przez trzy mocarstwa sąsiednie (Prusy, Rosję i Austrię). Ograniczała przywileje szlacheckie, nadawała prawa miastom, brała w opiekę prawa krajowego chłopów. Znosiła dwie instytucje będące źródłem słabości państwa: liberum veto (na jego mocy zrywano Sejmy, które nie mogły podjąć uchwał, a nawet unieważniały te, które już zostały uchwalone) oraz wolną elekcję (tzn. wybór króla przez ogół szlachecki) – tron królewski miał być dziedziczny i powiązany z saską dynastią Wettinów. Podatki na utrzymanie 100-tysięcznego (zmniej-szonego ostatecznie do 60 tys.) wojska i inne potrzeby mieli płacić wszyscy obywatele (duchowieństwo, szlachta, mieszczaństwo i chłopstwo). Czytaj więcej …